Kuşadası’nın Tam Karşısı, 

SAMOS

Bilimin ve felsefenin adası…

Yelkenli mi yoksa motoryat ile mi yaklaşıyoruz adaya? Her ikisi için de demir atılacak ve kıçtan kara olunacak! Bugün sadece bir nefes uzağımızdaki o yeşil cennete çeviriyoruz dümeni; Samos (bizim deyimimizle Sisam Adası)!

Kuşadası’ndan başınızı kaldırıp baktığınızda Dilek Yarımadası’nın hemen ardında yükselen o devasa dağ kütlesi var ya; işte orası komşunun en bilge, en yeşil adası. Burası diğer kurak, çorak Ege adalarına hiç benzemez. Tekneden indiğiniz an yüzünüze çarpan o çam ve selvi ağaçlarının kokusu, bir anlığına kendinizi Toskana’da hissettirebilir. Ama sadece bir an! Çünkü mermer sokaklara sızan uzo ve ada kekiği kokusu size nerede olduğunuzu hemen hatırlatacak.

Burası lüks yatların demirlediği marinalardan, sırt çantanızla kaybolacağınız dağ köylerine kadar her ruh haline hitap eden çılgın bir rota. Dikkat biz denizciler için bu denizler tehlikelidir! Yaz aylarında fena denizler kaldırır. Kimi zaman limana yanaşmak için bile büyük mücadele gerekir! Kışları hiç söylemiyorum?

Ve işte Kokkari… Efil efil eser…

Yazın gittiyseniz o Haziran’ı, Temmuz’u, Ağustos’u yaşatmaz size…Sıcaktan bunalmazsınız. Eylül veya Ekim gibidir. Suyun kalitesini zaten söylemeyeyim… Burası özel bir sörf merkezi…

Bir balıkçı kasabasından çok daha fazlası.

 

İki tarafı denizle çevrili küçük bir yarımadanın üzerine kuruludur; dar sokaklarında yürürken evlerin önünde kahve içip sohbet edenlerle selamlaşabilirsiniz. Burada yalnız kalmak imkansız!

Defalarca gittim Samos’a hepsinden de keyif aldım. Kuşadası ve Seferihisar’dan kalkan tekneler ile de ulaşılır. Ana merkez Vathy ve Karlovasi’ye… Karlovasi limanı; eski tabakhane binaları, gün batımında deniz kenarında demlenilen meyhaneleri ve salaş atmosferi ile ünlü! Ahtapot ve uzo keyfi yapın burada dilerseniz?

Adada havalimanı var ancak ülkemizden ulaşım söz konusu değil…
Ama en güzeli kendi tekneniz ile gitmek! Hava koşullarına bağlı ulaşım süreleri değişebilir. 45 dakikadan 1.5 saate kadar!

Karlovasi’ye yakın Potami bölgesinde şelaleler var, görmeniz tavsiye edilir…

Ege denizinin büyük adalarından biri Samos; sanırım sekizincisi?  500 km2 civarında bir büyüklüğe sahip.

Benim gördüğüm Yunan adalarından hiç biri kötü değildi! Burası da favorilerim arasında. En güzel yemekler yenir, en harika denizlere girilir ama daha önemlisi o kavurucu yaz sıcaklarında mutlaka esen bir kıyı bulunur. Sizi ferahlatır, rahatlatır.

Ege’nin yüksek zirvelerinden biri olan Kerkis dağının eteklerinde kurulmuş.

Yükseltili yapı adanın hava koşullarını da direkt etkilemiş.

Uzun kalacaksanız araç kiralamak en iyisi. Zira mesafeler uzun.

Pisagor’un üçgeninden, Hera’nın Tapınağına dek gezmek her şekli ile güzel elbette; ister günübirlik gelin ister günlerce kalın ama Samos’un o büyüleyici tarih felsefesine dokunmadan dönmeyin. Pisagor’un dışında filozof Epikür’de burada doğmuş.

Pythagorion; adanın en popüler, en cıvıl cıvıl liman kasabası.

İsmini matematik dünyasını altüst eden o meşhur bilge Pisagor’dan alıyor. Limandaki Pisagor Anıtı’nın önünde durun ve o meşhur dik üçgen teoremini düşünün. Bölge, UNESCO Dünya mirası listesinde. Muhteşem yatlara, şahane mağazalara tanıklık edebilirsiniz. Buranın eski ismi Tigani… Hala adanın yaşlıları bölgeyi bu isim ile anlatmaya çalışır sizlere…

Eupalinos Tüneli; dağın içini tam 1 kilometre boyunca delerek kente su getiren antik dünyanın mühendislik harikası! Klostrofobiniz yoksa bu çılgın tünelin içine mutlaka girin. Kimileri burası için dünyanın sekizinci harikası olabileceği görüşünde. I.O. 6. Y.Y.’a dayanan yapının uzunluğu 1.036 metre. İki yandan delinerek gelinmiş ve sıfır noktasında buluşulmuş! Şu anki teknoloji için bile zor! Manş tünelinde yaşananları biliyoruz?

Sırada Heraion (Hera Tapınağı) var.

Mitolojiye göre baş tanrıça Hera’nın doğduğu ve Zeus ile balayını geçirdiği yer! Bugün geriye tek bir devasa sütun kalmış olsa da antik dünyanın en büyük tapınaklarından birinin kalıntısında yürümek insanın bilgi dağarcığını genişletiyor.

Psili Ammos; Türkiye’ye en yakın nokta. Adından da anlaşılacağı üzere incecik çılgın kumuyla meşhur. Deniz o kadar sığ ki, yürüyerek karşı kıyıya, Dilek Yarımadası’na geçecekmiş gibi hissediyorsunuz. Buranın tam karşısı, Doğanbeyli köyünün sahili Karina… Orada da sular inanılmaz sığdır, balıkçılar akşamüzeri teknelerine yürüyerek gider!

Şimdi burada son zamanlarda çıkan bir tartışma var. Biz ülkemize en yakın Yunan adası olarak hep Meis’i bildik. Kaş’tan yüzme mesafesinde sanırım 2 mil bile değil. 1 küsür mil. Ancak son zamanlarda Milli parktan Samos’a yakınlığın bunun altında olduğu söylenmeye başladı. Tabi kanıta muhtaç bir düşünce ama biz anlatmış olalım…

Bülbül Vadisi, Manolates köyünü kapsayan yer.

Adanın kuzey kıyılarından yukarıya doğru çıkar, çınar ağaçlarının gökyüzünü kapattığı, altından şırıl şırıl suların aktığı bu mistik orman yolu sizi Manolates Köyü’ne çıkarır. Taş evlerin pencerelerinden sarkan begonviller, daracık sokaklarda seramik üreten yerel sanatçıların atölyeleri arasında zamanın nasıl durduğunu göreceksiniz. Bölgenin en iyi restleri de buradadır!

E o zaman lezzetler bir bakmalı. Elbette deniz ürünleri… Soğuk Yunan mezeleri ama daha önemlisi var. Nohut köftesi… Evet buraya has bir tadımlık… Geleneksel ev yapımı zeytinyağlılar ve keçi peynirli salatayı da tadın.

Tanrıların iksiri Muscat şaraplarını Samos’un yamaçlarında kademeli olarak yükselen teras bağlarında göreceksiniz. İşte o bağlar, antik dönemden beri üretimi hiç değişmeyen, adanın en büyük hazinesi olan Muscat (Misket) şaraplarını doğuruyor.

Vathy Şarap Müzesi, 2500 yıllık şarap mirasının ada üzerindeki büyüleyici öyküsü için tanıklık eder.

Kartpostal güzelliğindeki sokaklar ve uçsuz bucaksız plajlar. Her yerden denize girilir de; bu plajlar diğerlerinden farklı. Livadaki mesela, Tsamadou ya da Lemonakia…

Samos Adası, bir ucundan diğer ucuna kesintisiz bir eğlence ve sosyalleşme ekosistemi sunuyor. Ama bir yer var ki, adanın adeta vizyon yüzü?

Sanat severleri, tarih severleri de bilgilendirmek lazım… Samos Arkeoloji Müzesi… Elbette herkesin ilgisini çekmeyebilir. Ama benim gibi tarih ile içi çe yaşayan kişiler için vazgeçilmez. İrili ufaklı çok sayıda eseri görmek olası bu müzede. Yunan tarihinde çok özel yeri olan  Kouros’un yaklaşık 5.5 metre yüksekliğindeki heykeli için bile gidilir buraya…

Bu terim; çıplak, Yunanlı gençlerin heykellerine verilen temel bir isim. 1980’lerde burada kazı yapan bir Alman ekibinin rastlantı ile bulması ile başlayan bir süreci var. Mesela baş kısmı sonraları bulunmuş. Heykelde hala da eksikler var. Özellikle bacak bölümünde. Ama devasa görünümü ile ilgi çekiyor!

 Samos adası ile daha çok şeyler anlatabiliriz. Tıpkı diğer Yunan adalarında olduğu gibi. Ama siz bu temel bilgiler ile adaya uygun zamanda gidin ve kendiniz keşfedin diğer tüm sihirli noktaları…

Yüksek sezonda önceden rezerv şart, tabi kalacaksanız? Ama bu adayı sabah git akşam dön keşfetmeniz olanaklı değil. Ben bir seferinde bir gece kalmalı olarak seyahat ettim. Yanılmışım. Sonraki gitmelerimde Samos’u tam olarak algıladım. Yani kısaca zaman lazım…